GodoPolski

Szkoła bierze udział w projekcie pn. „Holistyczne wsparcie placówek Miasta Chełm” w ramach realizowanego przez Miasto Chełm Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki - Priorytet III Wysoka jakość systemu oświaty, Działanie 3.5 Kompleksowe wspomaganie rozwoju szkół na podstawie umowy zawartej pomiędzy Ośrodkiem Rozwoju Edukacji w Warszawie
a Miastem Chełm.

kapital

Realizacja projektu pn. "Modernizacja budynku Zespołu Szkół Ogólnokształcących nr 6 wraz z infrastrukturą sportowo-rekreacyjną w Chełmie" współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Regionlnego Programu Operacyjnego Województwa Lubelskiego na lata 2007-2013 Priorytet VII Infrastruktura społeczna, Działanie 8.2: Infrastruktura szkolna i sportowa.

unia1

unia2

unia3

Realizacja projektu pn.
"Karta Szkolna BZ WBK".

bzwbk_GS

KARTA_SZKOLNA_LOGO_CMYK

 Gimnazjum nr 6 w Chełmie
w ramach współpracy
z PWSZ w Chełmie bierze udział
w projekcie „Ardua prima via est”

PWSZ_1_1

PWSZ_1_3

PWSZ_1

PWSZ_1_2

PWSZ_1_4

Więcej...

Realizacja projektów: 

"Opowiedz mi swoją historię,
a ocalę ją od zapomnienia 2012"

”Ceramiczna rakieta do przyszłości 2011”

Fundacja-Cemex

ZSO 6 Patron Patron Sybiracy - patron Gimnazjum nr 6
Sybiracy - patron Gimnazjum nr 6 PDF Drukuj Email
Wpisany przez zso6.chelm.pl   
wtorek, 06 października 2015 12:09

Sybiracim.Sybirakwy – obywatele polscy, zsyłani przez władze carskiej Rosji i ZSRR na obszar Syberii, Kazachstanu i północnej Rosji, to jedna z najbardziej tragicznych kart polskiej historii. Męczennicy Sybiru to przede wszystkim ofiary zesłań i deportacji. Jednak Sybiracy symbolizują również los polskich więźniów zsyłanych w głąb Rosji i na katorgę, Polaków wcielanych do rosyjskiego wojska i Armii Czerwonej oraz jeńców wojennych. Pierwsze zesłania na obszar „nieludzkiej ziemi” miały miejsce w XVI i XVII wieku, kiedy na Syberię trafili jeńcy z wojen polsko-rosyjskich. Jednym z takich zesłańców był Adam Kamieński, autor diariusza opisującego Syberię (pamiętnik został opublikowany w 2 połowie XIX wieku). W XVIII wieku wraz z rozszerzającą się ingerencją Rosji w sprawy Polski, w głąb Rosji zsyłano polskich działaczy politycznych, konfederatów barskich i uczestników powstania kościuszkowskiego.

W 1767 roku w trakcie obrad polskiego sejmu w Warszawie, na rozkaz ambasadora rosyjskiego Mikołaja Repnina, zostali porwani i wywiezieni do Kaługi (dwieście kilometrów na południowy wschód od Moskwy) przywódcy antyrosyjskiej opozycji: biskup krakowski Kajetan Sołtys, biskup kijowski Józef Andrzej Załuski oraz hetman polny koronny i wojewoda krakowski Wacław Rzewuski (właściciel między innymi Sielca w okolicach Chełma). Wśród blisko 15 tysięcy zesłanych konfederatów barskich, można odnaleźć postacie Antoniego Pułaskiego, brata poległego w wojnie o niepodległość USA Kazimierza, a także absolwenta Szkoły Rycerskiej Aleksandra Karczewskiego. Z uczestników powstania kościuszkowskiego w głąb Rosji trafili, obok Tadeusza Kościuszki, trafili między innymi: Ignacy Potocki (współtwórca Konstytucji 3 maja) Julian Ursyn Niemcewicz (pisarz i działacz polityczny, adiutant i sekretarz Kościuszki), Jan Kiliński 9 przywódca insurekcji warszawskiej), Tomasz Wawrzecki (następca Kościuszki na stanowisku naczelnika) i Ignacy Wyssogota Zakrzewski (działacz polityczny i prezydent Warszawy). Jednym z zesłanych był także płk Józef Kopeć, uczestnik bitwy pod Dubienką w 1792 roku oraz bitwy pod Chełmem w 1794 roku. Wysłany na Daleki Wschód, po powrocie do kraju wydał pamiętniki z jednym z pierwszych opisów Kamczatki. Po upadku państwa polskiego i wcieleniu znacznej części ziem polskich w skład carskiej Rosji, zsyłki na Syberię stały się jedną z głównych form represji wobec buntujących się Polaków. W głąb Rosji wywożono między innymi przywódców i członków organizacji konspiracyjnych w Warszawie i Wilnie. Był w tym gronie major Walerian Łukasiński, twórca Towarzystwa Patriotycznego i Adam Mickiewicz, autor do dzisiaj przywoływanych w związku z Sybirakami słów: „Jeśli zapomnę o nich, Ty, Boże na niebie, Zapomnij o mnie.” (wypowiada je Jan Sobolewski w pierwszym akcie trzeciej części Dziadów). Po powstaniu listopadowym zesłania objęły około 30 tysięcy osób, a po powstaniu styczniowym zesłano około 40 tysięcy ludzi. Wśród wywiezionych byli generałowi (Michał Radziwiłł, Ignacy Prądzyński, Tomasz Łubieński) i działacze polityczni (Wincenty Niemojowski). Ponad dwadzieścia lat spędził na zesłaniu inicjator powstania Piotr Wysocki. Na Syberię trafiali także działacze polskich organizacji konspiracyjnych. W okresie międzypowstaniowym byli to między innymi ks. Piotr Ściegienny oraz Henryk Kamieński, filozof i działacz polityczny, właściciel majątku Ruda w okolicach Chełma. Wśród zesłańców z okresu powstania styczniowego, znaczącą liczbę stanowili dowódcy oddziałów powstańczych (Roman Rogiński, Walenty Lewandowski, Karol Krysiński) oraz naukowcy (Aleksander Czekanowski, Benedykt Dybowski, Jan Czerski, Henryk Wiercieński). Patronem Sybiraków do dzisiaj jest Święty Rafał Józef Kalinowski, katorżnik i karmelita, kanonizowany przez papieża Jana Pawła II w 1991 roku. Pod koniec XIX i na początku XX wieku na zesłanie trafiali działacze polskich organizacji konspiracyjnych, przede wszystkim Polskiej Partii Socjalistycznej. Sybirakiem był wybitni pisarze Wacław Sieroszewski i Andrzej Strug, rysownik i ilustrator Michał Elwiro Andriolli oraz przyszły twórca niepodległego państwa polskiego Józef Piłsudski, zesłany na Syberię wraz z bratem Bronisławem za udział w spisku na życie cara Aleksandra III (Bronisław Piłsudski zajmował się badaniami etnograficznym ludów Dalekiego Wschodu). W 1910 roku na Syberii przebywało od 48 do 52 tysięcy Polaków. Po odzyskaniu niepodległości w 1918 roku większość Sybiraków zdołała wrócić do odrodzonego państwa polskiego. Powstały na gruzach carskiej Rosji ZSRR kontynuował działania represyjne wobec osób pochodzenia polskiego, czego wyrazem były deportacje przeprowadzone w latach 1935 – 1936 na terenach Ukrainy i Białorusi graniczących z Polską, które objęły blisko 400 tysięcy osób.

Kolejna karta w dziejach polskich ofiar Sybiru rozpoczęła się po wybuchu II wojny światowej, kiedy w związku z podpisaniem paktu Ribbentrop-Molotow, oddziały niemieckie i sowieckie zaatakowały państwo polskie i rozpoczęły szeroko zakrojone represje wobec narodu polskiego. Działania sowieckie rozpoczęły się wraz z wkroczeniem Armii Czerwonej w dniu 17 września 1939 roku na obszar województw wschodnich Rzeczypospolitej i trwały nieprzerwanie przez blisko dwadzieścia kolejnych lat. Wywózki i deportacje na Syberię, do Kazachstanu i na tereny północnej Rosji, były jednym z wielu działań wymierzonych w Polaków, obok likwidacji polskich oficerów, wcielania polskich obywateli do Armii Czerwonej oraz aresztowania i likwidacji wybranych obywateli w więzieniach. Ofiarami działań sowieckich byli osadnicy wojskowi, inteligencja, funkcjonariusze służb mundurowych, ziemianie, właściciele fabryk, urzędnicy i działacze polskich organizacji. Represjonowano także obywateli polskich, którzy w okresie działań wojennych przybyli na obszar województw wschodnich z zachodniej i centralnej Polski.

Pierwsza deportacja rozpoczęła się w nocy z 9 na 10 lutego 1940 roku. Objęła przede wszystkim osadników wojskowych, urzędników państwowych, służbę leśną oraz pracowników PKP. Deportację realizowano przy pomocy grup operacyjnych, złożonych z funkcjonariuszy NKWD, milicjantów i przedstawicieli władz lokalnych. Deportowani mieli prawo zabrania ze sobą odzieży, bielizny, obuwia, pościeli, żywności, drobnego sprzętu domowego, pieniędzy i przedmiotów wartościowych, w ilości 500 kg na rodzinę. Zebranych ludzi przewożono do stacji kolejowych, gdzie formowano transport, złożony najczęściej z około 2 tysięcy osób. Do przewożenia zesłańców wykorzystywano wagony towarowe z pryczami, piecykiem i prowizoryczną latryną. W trakcie pierwszej deportacji w sumie wywieziono około 140 tysięcy osób, głównie Polaków (70%) oraz Ukraińców i Białorusinów. Zesłańców rozlokowano w Autonomicznej Socjalistycznej Republice Radzieckiej Komi, w północnych obwodach Rosyjskiej Federacyjnej SRR: archangielskim, czelabińskim, czkałowskim, gorzowskim (niżnonowogrodzkim), irkuckim, iwanowskim, jarosławskim, kirowskim, mołotowskim (permskim), nowosybirskim, omskim, swierdłowskim i wołogodzkim, w Jakuckiej i Baszkirskiej ASRR oraz Kraju Krasnojarskim i Ałtajskim. Większość trafiła do obozów pracy oraz specjalnych osad pod nadzorem NKWD i został skierowana do ciężkiej pracy, głównie przy wyrębie lasów.

Drugą akcję deportacyjną przeprowadzono w nocy z 12 na 13 kwietnia 1940 roku. Deportacja objęła rodziny oficerów, urzędników państwowych, policjantów, służby więziennej, nauczycieli, działaczy społecznych, kupców, przemysłowców i bankierów, oraz rodziny osób aresztowanych przez NKWD. W ramach akcji zesłano około 61 tysięcy osób, głównie kobiety i dzieci (80%). Obok Polaków wywożono również obywateli pochodzenia żydowskiego, ukraińskiego i białoruskiego. Deportowanych rozsiedlono w Kazachstanie, w obwodach aktiubińskim, akmolskim, kustanajskim, pawłodarskim, północnokazachstańskim (pietropawłowskim) i semipałatyńskim (wschodniokazachstańskim). Większość wysiedlonych skierowano do pracy w kołchozach i sowchozach. Pozostali trafili do przedsiębiorstw przemysłowych i do pracy przy budowie linii kolejowych.

Kolejna deportacja, przeprowadzona w nocy z 28 na 29 czerwca 1940 roku, objęła uchodźców z centralnej i zachodniej Polski, przede wszystkim polskich Żydów (80%) oraz Białorusinów i Ukraińców. W jej ramach wywieziono około 80 tysięcy ludzi. Zesłańcy trafili do Autonomicznych SRR: Jakuckiej, Komi i Mari, Kraju Ałtajskiego i Krasnojarskiego, oraz obwodów RFSRR: archangielskiego, czelabińskiego, gorkowskiego, irkuckiego, mołotowskiego, nowosybirskiego, omskiego, swierdłowskiego i wołogodzkiego. Większość została umieszczona w osadach pod kontrolą NKWD.

Ostatnia (czwarta) deportacja został przeprowadzona w 1941 roku, tuż przed atakiem hitlerowskich Niemiec na ZSRR. W ramach akcji oczyszczania terenów zajętych w 1939 roku, działaniami objęto pozostałych jeszcze na tych terenach urzędników, funkcjonariuszy służb mundurowych, przemysłowców, ziemian, oficerów oraz ich rodziny. Decyzje w sprawie deportacji wskazywały również na osoby związane z organizacjami uznanymi za kontrrewolucyjne i wrogie ZSRR. Obok tzw. Zachodniej Ukrainy, gdzie wysiedlenia rozpoczęto w maju 1941 roku oraz zachodniej Białorusi, gdzie akcję podjęto w czerwcu 1941 roku, deportacje objęły obszar wcielonych do ZSRR w połowie 1940 roku republik nadbałtyckich (Litwa. Łotwa i Estonia). W sumie w ramach deportacji wywieziono około 85 tysięcy osób. Ostatnie transporty wyruszały już po wkroczeniu oddziałów niemieckich do ZSRR. Zesłańcy zostali rozmieszczeni w Kraju Ałtajskim i Krasnojarskim, Kazachskiej SRR oraz w obwodzie nowosybirskim (RFSRR). Większość deportowanych została skierowana do pracy w kopalniach, przy wyrębie lasów, obróbce drewna, w sowchozach i fabrykach.

Obok ludności cywilnej, wywózki w głąb Rosji i na Syberię, objęły także polskich jeńców wojenni. W 1939 roku w niewoli sowieckiej trafiło 240 tysięcy żołnierzy polskich. Blisko 15 tysięcy oficerów, przetrzymywanych w obozach w Kozielsku, Starobielsku i Ostaszkowie, zostało zamordowanych w Katyniu, Charkowie i Miednoje. Kilka tysięcy żołnierzy zostało uśmierconych w trakcie działań wojennych w 1939 roku oraz podczas sowieckiej okupacji województw wschodnich w latach 1939 – 1941. Ponad 125 tysięcy jeńców zostało przekazanych NKWD i umieszczonych w obozach pracy, głównie w północnej Rosji i na Syberii (między innymi w Workucie i nad Kołymą). Pozostali zostali przekazani Niemcom lub zwolnieni. W ramach działań represyjnych około 110 tysięcy obywateli polskich trafiło do więzień sowieckich. Większość trafiła do obozów pracy, głównie na Workujcie. Część pozostałych została zamordowana, miedzy innymi w Bykowi pod Kijowem oraz w Kuropatwach pod Mińskiem, a także w trakcie ewakuacji w 1941 roku.

W efekcie ludobójczej działalności władz komunistycznych ZSRR po 17 września 1939 roku, w głąb Rosji i na Syberię deportowano, według szacunków polskich około 800 tysięcy ludzi (niektórych publikacjach liczbę represjonowanych określa się na 1,6 miliona osób). Według danych rosyjskich w ramach deportacji ludności cywilnej zostało wywiezionych 320 tysięcy osób. Doliczając jeńców, skazańców, osoby wcielone do Armii Czerwonej oraz batalionów budowlanych, represje mogły dotyczyć blisko 500 tysięcy ludzi. Deportowani Polacy zostali rozproszeni po całym obszarze ZSRR, od północnych terenów europejskiej Rosji po Kazachstan i Jakucję. Byli jedyną grupą narodowościową potraktowaną w taki sposób. Znaczna część zesłańców poniosła śmierć w trakcie transportu (według niektórych szacunków nawet 10%), w wyniku ciężkiej pracy i trudnych warunków życia. Do 1941 roku, do momentu ogłoszenia amnestii dla obywateli polskich, na mocy porozumienia między władzami polskimi w Londynie i ZSRR (tzw. układ Sikorki-Majski), zmarło prawdopodobnie około 60 tysięcy zesłańców (według niektórych szacunków polskich liczba mogła nawet osiągnąć wysokość 415 tysięcy, doliczając zmarłych w więzieniach i zamordowanych oficerów). Z ocalałych ponad 160 tysięcy opuściło terytorium ZSRR z armią gen. Władysława Andersa, a ponad 20 tysięcy z oddziałami gen. Zygmunta Berlinga.

Kolejne działania represyjne wobec społeczeństwa polskiego podjęto w 1944 roku, po ponownym zajęciu ziem polskich przez Armię Czerwoną. W wyniku deportacji w głąb ZSRR wywieziono około 50 tysięcy ludności cywilnej oraz około 50 tysięcy żołnierzy Armii Krajowej. Z obszaru Polski powojennej wywieziono w 2 połowie lat czterdziestych około o 40 tysięcy, głównie żołnierzy AK oraz innych organizacji podziemia niepodległościowego. Największą operacją represyjną w tym okresie była tzw. obława augustowska w 1945 roku, która objęła 2 tysiące osób. Ostatnie transporty z ziem polskich miały miejsce jeszcze w 1953 i 1954 roku. Według szacunków polskich w 1945 roku w łagrach i na zesłaniu na obszarze ZSRR, przebywało ponad 900 tysięcy osób. W latach 1945 – 1947 z i ZSRR do Polski repatriowano 266 tysięcy zesłańców. Kolejna fala powrotów z zesłania miał miejsce w latach 1956 – 1959, kiedy do Polski powróciło około 20 tysięcy osób. W sumie liczbę ocalałych szacuje się na 431 tysięcy osób. Wśród osób zesłanych w okresie II wojny światowej i latach powojennych, znalazło się wiele wybitnych przedstawicieli polskiej kultury, między innymi takich jak: Barbara Skarga (filozof), Henryk Czyż (kompozytor i dyrygent), Hanka Ordonówna (tancerka i piosenkarka), ks. Michał Hellen (historyk), Stanisław Lenartowicz (reżyser filmowy), Gustaw Herling-Grudziński (pisarz) oraz Bernard Ładysz (śpiewak operowy). Sybirakiem był także ostatni prezydent RP na Uchodźstwie Ryszard Kaczorowski.

Opracowanie: Z. Lubaszewski

Poprawiony: wtorek, 06 października 2015 12:14
 

im.Sybirakw

Nasz adres:

ul. Powstańców Warszawy 10
22-100 Chełm 

tel/fax: 82 565 71 37 

e-mail: zso6chelm@wp.pl

got5

500

sos_logo2

We wtorki w godz.: 19:00 - 20:00 szkoła udostępnia małą salę gimnastyczną dla rodziców.

Serdecznie zapraszamy!!!

Jakie jest twoje zdanie na temat rozwoju infrastruktury w ZSO6?




unia06 unia04 unia05

Modernizacja budynku Zespołu Szkół Ogólnokształcących nr 6 wraz z infrastrukturą sportowo-rekreacyjną w Chełmie

.

unia01 unia02

mum